1
00:00:00,000 --> 00:00:00,200


2
00:00:00,200 --> 00:00:07,060
Күндөр кайрадан суук жана караңгы болуп баратат –
ошону менен жылуу, жарык үйгө болгон күтүү да күчөйт.

3
00:00:07,060 --> 00:00:12,280
Бирок баалар тынымсыз өсүп жатканда, бул
барган сайын кымбат нерсеге айланып баратат.

4
00:00:12,280 --> 00:00:16,013
Handelsblatt гезитинин маалыматы боюнча, федералдык
өкмөт болжол менен 30 миллиард евро менен электр

5
00:00:16,013 --> 00:00:18,100
энергиясынын баасынын деңгээлин төмөндөтүүгө аракет кылууда.

6
00:00:18,100 --> 00:00:25,657
Эл аралык салыштырууда алар рекорддук деңгээлде бойдон
калууда. Чоң баш сөздөрдө «энергетикалык кризис» деп жазылууда.

7
00:00:25,657 --> 00:00:30,212
Себептери согуштар же климаттын өзгөрүшү
болуп, алар учурдагы экологиялык саясатты же

8
00:00:30,212 --> 00:00:33,028
жогорку CO2 төлөмдөрүн талап кылат деп айтылууда.

9
00:00:33,028 --> 00:00:38,464
Казып алынуучу отундарга жана атом энергиясына альтернатива
катары шамал жана суу энергиясы, ошондой эле күн

10
00:00:38,464 --> 00:00:45,536
энергиясы жарнамаланып, колдоого алынууда, бирок экинчи жагынан
алардын натыйжалуулугу сын көз менен суроолорго алынууда.

11
00:00:45,536 --> 00:00:52,064
Өзгөчө шамал энергетикасын массалык түрдө өнүктүрүү ар
кандай себептерден улам катуу талаш-тартыш жаратууда.

12
00:00:52,064 --> 00:00:56,768
Демек, биз чын эле жеңилгис
энергетикалык кризистин ичинде турабызбы?

13
00:00:56,768 --> 00:01:07,008
Эгерде акысыз, 100% таза, экологиялык жактан таза жана
дээрлик түгөнгүс энергия булагы бар болсо, эмне болмок?

14
00:01:07,008 --> 00:01:14,941
Атактуу физик Никола Тесла 19-кылымдын аягында эле мейкиндик
энергиясын колдонгон технологиялар менен эксперимент жүргүзгөн.

15
00:01:14,941 --> 00:01:20,717
Инвесторлор үчүн Тесланын дүйнөлүк зымсыз
байланыш жана энергия системасы боюнча кыял долбоорунан

16
00:01:20,717 --> 00:01:24,192
кантип акча табууга болорун түшүнүү кыйын болгон.

17
00:01:24,192 --> 00:01:30,718
Ошол эле учурда зымсыз энергия берүү идеясы электр
тармактарына, зымдарга жана электр энергиясын сатууга

18
00:01:30,718 --> 00:01:34,857
негизделген орнотулган бизнес моделдерге таасир эткен.

19
00:01:34,857 --> 00:01:40,179
АКШлык банкир Ж. П. Морган мындан ары
каржылоодон баш тартканда, Тесланын долбоору акырындап

20
00:01:40,179 --> 00:01:43,571
токтоп калган – жана акыры ишке ашпай калган.

21
00:01:43,571 --> 00:01:48,692
Жүз жылдан ашык убакыт өткөндөн кийин «Эркин
энергия» идеясы дагы эле талаш-тартыштарды

22
00:01:48,692 --> 00:01:52,512
жаратууда – жана илимде псевдоилим катары эсептелинет.

23
00:01:52,512 --> 00:01:58,249
Бирок айрым эр жүрөк изилдөөчүлөр бардык каршылыктарга
карабастан издөөнү жана изилдөөнү улантууда. Алардын бири

24
00:01:58,249 --> 00:02:01,547
– проф. др. табигый илимдердин доктору Клаус В. Туртур.

25
00:02:01,547 --> 00:02:05,599
Эң жөнөкөй каражаттар менен келечектүү
жыйынтыктарга жетишкенине карабастан, анын изилдөөлөрү

26
00:02:05,599 --> 00:02:07,979
бүгүнкү күнгө чейин тоскоолдукка учурап келет.

27
00:02:07,979 --> 00:02:12,780
Анын изилдөө тармагы: кванттык вакуумдун
электромагниттик толкундарынын нөлдүк чекит

28
00:02:12,780 --> 00:02:15,663
энергиясы, кыскача айтканда мейкиндик энергиясы.

29
00:02:15,663 --> 00:02:22,211
Ал ар кандай мейкиндик энергия кыймылдаткычтарын иштеп
чыгуу менен алектенет жана көптөгөн китептердин автору.

30
00:02:22,211 --> 00:02:27,735
8-АЗКда проф. Туртур «Кванттык вакуумдун
нөлдүк чекит энергиясы – Бардык адамдар үчүн

31
00:02:27,735 --> 00:02:31,220
эркин энергия» деген темада баяндама жасады.

32
00:02:31,220 --> 00:02:37,215
Анын эксперименттери жана бардык адамдар үчүн
эркин энергия мүмкүнчүлүктөрү тууралуу кызыктуу

33
00:02:37,215 --> 00:02:41,680
жана шыктандыруучу баяндамасын өзүңүз угуңуз.

34
00:03:17,340 --> 00:03:27,620
Биз түз эле кийинки раундга, кийинки
баяндамабызга өтөбүз. Эми кийинки бөлүк башталат.

35
00:03:27,620 --> 00:03:34,767
Силер бул тууралуу эч нерсе билбейсиңер, мен
билем: Эркин энергия! Бул мени дайыма кызыктырган

36
00:03:34,767 --> 00:03:39,280
тема болчу – эркин энергия кимди кызыктырбайт?

37
00:03:39,280 --> 00:03:46,828
АЗК учурунда бул темага көңүл буруу дайыма менин каалоом болчу.

38
00:03:46,828 --> 00:03:53,178
Эми бизде бул жаатта чындап компетенттүү баяндамачы бар.

39
00:03:53,178 --> 00:04:00,916
Ал баяндамачы эркин энергия жагынан
тастыкталган өзүнүн ойлоп табуусун жасаган. Ал

40
00:04:00,916 --> 00:04:05,540
чыкканга чейин анын инсандыгын сүрөттөп берейин:

41
00:04:05,540 --> 00:04:11,380
Ал 1961-жылдын 26-мартында төрөлгөн.

42
00:04:11,380 --> 00:04:18,351
Ал Боннда физика боюнча окуусун математика жана химия кошумча
предметтери менен бүтүргөн жана Регенсбургда проф. др. Х.

43
00:04:18,351 --> 00:04:26,956
Хоффмандын жетекчилиги астында физика боюнча, катуу заттар
техникасы адистиги боюнча докторлук диссертациясын коргогон.

44
00:04:26,956 --> 00:04:37,449
Ал Германиянын вакуум коомунун башкы директору,
автомобиль жабдуу өндүрүүчүсүндө өнөр жай ишмердүүлүгү менен

45
00:04:37,449 --> 00:04:43,840
алектенген жана техникалык бюронун орун басары болгон.

46
00:04:43,840 --> 00:04:50,945
1998-жылдан бери Вольфенбюттель кесиптик
жогорку мектебинде эксперименталдык физика жана

47
00:04:50,945 --> 00:04:56,260
материал таануу боюнча профессор болуп иштейт.

48
00:04:56,260 --> 00:05:06,452
Ал физика, математика жана ал тургай руханий
чөйрөлөрдөгү көптөгөн илимий китептердин автору.

49
00:05:06,452 --> 00:05:15,681
Анын изилдөө тармагы – кванттык вакуумдун нөлдүк
энергиясы – бул чындыгында эле абдан кызыктуу.

50
00:05:15,681 --> 00:05:27,045
Эми кийинки баяндамачыбызды чын жүрөктөн тосуп алууга чакырам:
бул проф. др. Клаус Вильгельм Туртур. АЗКга кош келиңиз!

51
00:05:29,056 --> 00:05:32,916
Ал баарыбызга бекер энергияны сүйүү менен берет.

52
00:05:32,916 --> 00:05:40,347
Биз менен болгонуңузга рахмат. Сизди арабызда тосуп
алуу биз үчүн чоң сыймык. Баяндамаңызда ийгилик каалайбыз!

53
00:05:40,347 --> 00:05:45,012
Чоң рахмат. Кубаныч жана сыймык толугу менен
менин тарапымда, бул жерде сүйлөөгө уруксат алганыма.

54
00:05:45,012 --> 00:05:50,163
Көйгөй мында: бекер энергия темасы
абдан күчтүү цензурага дуушар болот.

55
00:05:50,163 --> 00:05:56,843
Деталдарга киришерден мурун, муну
баарыңызга кыскача түшүндүрүп берейин.

56
00:05:56,843 --> 00:06:04,094
Физикада илимий журналдар рецензенттик системаны
киргизгени кадимки көрүнүш – муну жөн эле цензура

57
00:06:04,094 --> 00:06:09,402
деп түшүнүүгө болот, башкача айтканда пир-ревью.

58
00:06:09,402 --> 00:06:14,900
Рецензенттер расмий түрдө уруксат берген
нерселер гана басылып, жарыяланышы мүмкүн.

59
00:06:14,900 --> 00:06:20,120
Рецензент каалагандай текстти өзгөртүүнү
талап кылышы мүмкүн, же эч кандай комментарийсиз

60
00:06:20,120 --> 00:06:23,248
эле: басып чыгарууга жараксыз деп айта алат.

61
00:06:23,248 --> 00:06:32,512
Анан рецензентти өзүңө каршы койсоң, университеттерде
жөн эле: биз бул нерсени такыр эске албайбыз деп айтышат.

62
00:06:32,512 --> 00:06:34,592
Муну алдын ала айтып коюу керек.

63
00:06:34,592 --> 00:06:39,945
Ошондуктан адамдар мунун ушунчалык ачык экенин
түшүнүшөт: физика окуусунда, докторлук диссертациямды

64
00:06:39,945 --> 00:06:43,484
жазганда да, мен эркин энергия жөнүндө эч нерсе уга элекмин.

65
00:06:43,484 --> 00:06:50,104
Ал эми мен эркин энергия деген нерсе бар экенин
такыр билбей туруп эле профессор болуп дайындалгам.

66
00:06:50,104 --> 00:07:00,224
Табигый илимдердин ичинде – же балким,
физиканын ичинде гана – цензура ушунчалык мыкты иштейт.

67
00:07:00,224 --> 00:07:07,103
Кийин окуу китептериндеги айрым белгилердин
негизинде вакуумда дагы бир нерсе бар экенин, аны

68
00:07:07,103 --> 00:07:11,134
энергия булагы катары колдонсо болорун аныктадым.

69
00:07:11,134 --> 00:07:16,000
Муну түшүнгөндөн кийин мага белгилүү болду: мен
муну эксперименталдык жол менен далилдешим керек.

70
00:07:16,000 --> 00:07:24,372
Анан Магдебург университетинде электростатикалык роторумду
иштеттим – аны докладдын жүрүшүндө сүрөттөп берем – ал

71
00:07:24,372 --> 00:07:32,864
космостук энергия конвертеринин, башкача айтканда,
ушул эркин энергияны колдоно алган конвертердин үлгүсү.

72
00:07:32,864 --> 00:07:41,098
Докладымды ар кандай физикалык негиздерди
айтуу менен баштагым келет – беш мүнөт, анын

73
00:07:41,098 --> 00:07:45,820
артындагы физика жөнүндө бир аз эскертүүлөр.

74
00:07:45,820 --> 00:07:54,364
Кийинчерээк кубаттуу машиналарга да токтолуп,
расмий тарап, башкача айтканда, негизги агымдагы

75
00:07:54,364 --> 00:08:00,544
медиалар буга кандай реакция кылаарын айтып берем.

76
00:08:00,544 --> 00:08:08,799
Бул иштин башынан аягына чейинки ой жүгүртүүнүн негизи – квант
теориясынын аталары Гейзенберг, Бор жана

77
00:08:08,799 --> 00:08:17,237
Шрёдингердин гармоникалык осциллятор квант теориясында
эч качан тынчтыкка келе албайт деген түшүнүгү.

78
00:08:17,237 --> 00:08:21,095
Энергиялык өздүк маанилер (n + ½)
көбөйтүлгөн ħ көбөйтүлгөн Омегага барабар.

79
00:08:21,095 --> 00:08:27,950
Эгер n ордуна 1 санын койсок, күн жарыгы же
башка каалаган жарык алынат – башкача

80
00:08:27,950 --> 00:08:32,266
айтканда, n = 1 колдонсок, күн энергиясын колдонобуз.

81
00:08:32,266 --> 00:08:38,633
Эгер анын ордуна n = 0 кванттык абалын
койсок, күн энергиясынын бир тууганын колдонобуз:

82
00:08:38,633 --> 00:08:41,840
кванттык вакуумдун нөлдүк чекит толкундары.

83
00:08:41,840 --> 00:08:49,360
n = 0 дагы аталыштын себеби –
ошондуктан «нөлдүк чекит толкундары».

84
00:08:49,360 --> 00:08:56,680
Бирок, кызыгы: n = 0 коюлганда E энергиясы нөлгө айланбайт.

85
00:08:56,680 --> 00:09:02,316
n = 0 коюлганда, n гана түшүп калат, ал эми ½ эсе
ħ эсе Омега калат – башкача айтканда, энергия

86
00:09:02,316 --> 00:09:06,611
бар. Ал эми аны колдонууга болобу деген суроо туулат.

87
00:09:06,611 --> 00:09:17,909
Бул суроого биринчи жооп берген адам Хендрик Брюгт Герхард
Казимир аттуу голландиялык болгон, ал теориядан эркин энергия –

88
00:09:17,909 --> 00:09:25,317
кванттык вакуумдун ушул нөлдүк чекит
толкундары – параллель жайгашкан эки металл

89
00:09:25,317 --> 00:09:30,620
пластинканы бири-бирине тартышы керек дегенди чыгарган.

90
00:09:30,620 --> 00:09:36,434
Бул вакуумда да иштейт, аба
молекулалары болсо да тоскоолдук кылбайт.

91
00:09:36,434 --> 00:09:43,328
Эки пластинка кванттык вакуумдун нөлдүк
чекит толкундарынын аркасында бири-бирин тартат.

92
00:09:43,328 --> 00:09:48,707
Бул тартуу күчүн Казимир эсептеген.

93
00:09:48,707 --> 00:09:56,186
Анан аны 49 жыл бою шылдыңдашкан.

94
00:09:56,186 --> 00:10:03,556
1997-жылы Йель элиталык университетинен Стив Ламоро келип,
Казимир күчүнүн жашырылышын белгилүү бир деңгээлде

95
00:10:03,556 --> 00:10:12,672
бузганга чейин – ал Йель университетинде Казимир формуласынын
туура экендигин далилдеген – өлчөө жолу менен далилдеген.

96
00:10:12,672 --> 00:10:21,616
Айтмакчы, 2005-жылдан бери компьютерлер үчүн микрочиптерди
өндүрүүчү өнөр жай Казимир күчтөрүн эске алууга тийиш,

97
00:10:21,616 --> 00:10:32,832
анткени миниатюралаштыруу ушунчалык кичине болуп калды,
бул кванттык теориялык күчтөрдү эске албай иштебей калат.

98
00:10:32,832 --> 00:10:42,233
Демек, бул да физиканын түшүнө баштаганынын далили:
кванттык вакуумдун бул күчтөрүн колдонууга болот.

99
00:10:42,233 --> 00:10:52,962
Мунун дагы бир далили – вакуум поляризациясын
теориялык жактан иштеп чыккан Ричард Фейнмандын эмгеги.

100
00:10:52,962 --> 00:10:59,857
Кызыгы, Фейнмандын 1948-жылдагы эмгеги
салыштырмалуу эрте эксперименталдык жактан текшерилген,

101
00:10:59,857 --> 00:11:05,160
ошондуктан Фейнман тез эле ага Нобель сыйлыгын алган.

102
00:11:05,160 --> 00:11:13,268
Ал көрсөтөт: дел аталган бош вакуум бош эмес, тескерисинче, дагы
бир нерсе бар – ал мисалы, электрон-позитрон

103
00:11:13,268 --> 00:11:20,670
жуптары, виртуалдык бөлүкчөлөр, Дирак деңизи,
ар кандай мүмкүн болгон нерселер жөнүндө айтат.

104
00:11:20,670 --> 00:11:25,727
Демек, вакуум ар кандай мүмкүн жана
мүмкүн эмес объектилерге толуп турат.

105
00:11:25,727 --> 00:11:34,452
Байыркы Грецияда, 2000 жылдан ашык убакыт мурун, бул жерде
колдордун ортосундагы мейкиндик бош деп айтылмак;

106
00:11:34,452 --> 00:11:43,040
азыр болсо: жок, бул кычкылтек жана азот
молекулалары, абанын молекулалары, бул бош эмес деп айтылат.

107
00:11:43,040 --> 00:11:49,380
1600-жылдардын айланасында Евангелиста Торричелли аттуу адам ал
жерде газ бар экендигин далилдеген, жана

108
00:11:49,380 --> 00:11:55,219
эгер ошол газды соруп чыгарсаң, күтүлбөгөн
жерден байкайсың: мейкиндик башкача аракеттенет.

109
00:11:55,219 --> 00:12:01,037
Отто фон Герике Магдебургда атактуу Магдебург жарым шарларын
вакуумдаштырып, аларды аттар менен да ажыратуу

110
00:12:01,037 --> 00:12:07,060
мүмкүн эместигин көрсөткөн, анткени абанын басымы
ушунчалык чоң болгондуктан, шарларды катуу кысып турат.

111
00:12:07,060 --> 00:12:13,568
Казимир пластиналарында муну ушундай элестетүү керек:

112
00:12:13,568 --> 00:12:20,191
Пластиналардын ортосунда нөлдүк термелүүлөрдүн айрымдары
жетишпейт, ошондуктан пластиналар – вакуумдаштырылган идиште

113
00:12:20,191 --> 00:12:23,724
аба жетишпегендей – сырттан нөлдүк термелүүлөр менен кысылат.

114
00:12:23,724 --> 00:12:32,408
Кызыгы, ушундай жол менен лабораторияда өлчөөгө боло
турган күч нөлдүк термелүүлөрдөн келип чыккандыгы далилденди.

115
00:12:32,408 --> 00:12:39,724
Суроо бирөө: бул менен машиналарды туруктуу
кыймылга келтирүүгө болобу, же бул өлчөнүүчү күч

116
00:12:39,724 --> 00:12:43,479
кыска убакыттан кийин токтоп, тыным пайда болобу?

117
00:12:43,479 --> 00:12:53,954
Жана бул менин далилим болду: жок, бул күч токтобойт –
бул менен чындыгында машиналарды кыймылга келтирүүгө болот.

118
00:12:53,954 --> 00:13:06,703
Эркин энергия да бир убакта бүтөт деп ырастаган
сынчыларга кыскача – кор канча убакытка жетет?

119
00:13:06,703 --> 00:13:13,180
Астрофизикадан Ааламдын ылдамданган кеңейиши боюнча өлчөөлөр бар.

120
00:13:13,180 --> 00:13:20,678
Космологдор телескоптор жана космостук байкоо станциялары менен
бул бош энергия – вакуумдун караңгы энергиясы –

121
00:13:20,678 --> 00:13:28,387
чындыгында биздин бүткүл ааламыбыздын үчтөн эки
бөлүгүн түзөрүн өлчөп аныкташты: чоң жашыл торт бөлүгү.

122
00:13:28,387 --> 00:13:32,381
Ага каршы кичинекей көк торт бөлүгү турат, бул
көрүнүүчү материя, башкача айтканда, биз бул

123
00:13:32,381 --> 00:13:35,180
жерде көрүп жаткан нерселер, ушул үстөл сыяктуу.

124
00:13:35,180 --> 00:13:40,160
Анан дагы кызыл торт бөлүгү бар,
азырынча ачыла элек элементардык бөлүкчөлөр.

125
00:13:40,160 --> 00:13:49,040
Демек, биздин бүткүл дүйнөбүз болжол менен үчтөн эки бөлүгү ушул
бош энергиядан тураарын билебиз – бул ушунчалык зор кор, адамзат

126
00:13:49,040 --> 00:13:56,956
азыркыга чейин элестете албаган керектөө болсо да,
адамдар ааламдын ушунчалык зор кеңдигине салыштырганда ушунчалык

127
00:13:56,956 --> 00:14:02,620
кичинекей болгондуктан, бул олуттуу тоскоолдук кылбайт.

128
00:14:02,620 --> 00:14:10,630
Ушунчалык, ушунчалык жакшы, дейт физиктер: бул бош энергия
бар. Эми чечүүчү маселе келет – аны колдонсо болобу деп сурасаң,

129
00:14:10,630 --> 00:14:16,383
дайыма мындай жооп аласың: «Ий, колдонуу? Ким мындай кылат?»

130
00:14:16,383 --> 00:14:21,315
Мен муну чындыгында космологдордон, башкача
айтканда, ушул жашыл торт бөлүгүн өлчөгөн

131
00:14:21,315 --> 00:14:26,912
кесиптештерден, жооп катары жетишерлик көп жолу уккам.

132
00:14:26,912 --> 00:14:33,863
Мен бул эмгектерди бүтүрүп, анан бош энергиянын
колдонулушун далилдөө боюнча эксперименталдык

133
00:14:33,863 --> 00:14:37,600
жыйынтыктарды жарыялоого аракет кылдым – болбоду.

134
00:14:37,600 --> 00:14:42,422
Бир дагы илимий журнал менен байланышууга даяр болгон жок.

135
00:14:42,422 --> 00:14:50,612
Түштүк-батыш Англияда Philica деген кичинекей интернет-журналды
тапканга чейин, ал мындай деди: Ар кандай кесипкөй изилдөөчү

136
00:14:50,612 --> 00:14:59,641
– мен азыр профессормун – бул жерде цензурасыз жарыялай алат.
Ал жерде баса белгиленет: «Биз цензурасыз илимий журналбыз.»

137
00:14:59,641 --> 00:15:03,112
Мен алгач ушундай жол менен
жыйынтыктар тууралуу сүйлөшүүгө жетиштим.

138
00:15:03,112 --> 00:15:10,537
Жана ушул болгондон кийин гана мага эркин энергия коомчулугу –
башкача айтканда, эркин энергия изилдөөчүлөрүнүн изилдөө тобу

139
00:15:10,537 --> 00:15:15,000
– келип: «Мына, буга чейин эле көптөгөн жыйынтыктар бар» деди.

140
00:15:15,000 --> 00:15:20,510
Ошондон кийин гана илимий чөйрөдө эмнелердин
баары ушунчалык кынтыксыз жашырылып жатканын,

141
00:15:20,510 --> 00:15:26,080
көпчүлүк профессорлор бул тууралуу билбестигин түшүндүм.

142
00:15:26,080 --> 00:15:33,644
Адабияттардан табууга боло турган
эркин энергия түзмөктөрү абдан көп.

143
00:15:33,644 --> 00:15:39,092
Азыр менде бир көйгөй бар: дайыма күмөн санагандар чыгып, ушул
түзмөктөрдүн баарын унутуу керек, бул баары

144
00:15:39,092 --> 00:15:44,553
шарлатандык, бул иштебейт, бул түзмөктөрдүн бири да
чыныгы эркин энергияны айландырган эмес дешет.

145
00:15:44,553 --> 00:15:47,198
Мен азыр буга каршы чыккым келет.

146
00:15:47,198 --> 00:15:53,643
Сиз бул жерде америкалык түзмөктү көрүп турасыз,
www.terawatt.com – муну интернеттен карап алсаңыз болот.

147
00:15:53,643 --> 00:15:59,209
Ага натыйжалуулук боюнча TÜV экспертизасы бар.

148
00:15:59,209 --> 00:16:08,543
Көк сызык машинага электр менен киргизилиши керек
болгон энергияны көрсөтөт, үстүндөгү кызгылт көк

149
00:16:08,543 --> 00:16:13,900
сызык канча энергия механикалык түрдө чыгарын көрсөтөт.

150
00:16:13,900 --> 00:16:23,360
Демек, электр кыймылдаткычын иштетип, 200 ватт электр
кубатын киргизип, 620 ватт механикалык кубат аласыз.

151
00:16:23,360 --> 00:16:28,900
Азыр адам өзүнөн: «Калган 420 ватт кайдан келет?» – деп сурайт.
Бул көрүнбөгөн энергия булагы, тактап айтканда эркин энергия.

152
00:16:28,900 --> 00:16:40,179
Атүгүл ушул 620 ватттын 200 ваттын кирүүчү жакка кайтарып,
калган 420 ваттты колдонуучуга берүүгө чейин барууга болот.

153
00:16:40,179 --> 00:16:45,773
Ошондо энергия өндүрүү үчүн эч
кандай затты күйгүзүүнүн кереги жок.

154
00:16:45,773 --> 00:16:55,720
Демек, энергия өндүрүү үчүн затты күйгүзүү керек деп ойлоо –
бул таптакыр эскирген билим; мейкиндикти да күйгүзсө болот.

155
00:16:55,720 --> 00:17:01,761
Албетте: мешке бир тал отун ыргытсаңыз, отун күйөт, бул
анык, бирок андай болушу шарт эмес. Мейкиндикти да

156
00:17:01,761 --> 00:17:05,452
күйгүзсө болот, бул кийинчерээк формулалар менен көрсөтүлөт.

157
00:17:05,452 --> 00:17:11,904
Бул TÜV корутундусу боюнча. Анан күмөн санагандар, өзгөчө
университеттерден: э, балким, TÜV коррупцияга баткандыр.

158
00:17:11,904 --> 00:17:19,235
Ошондуктан Terawatt америкалык текшерүүчүдөн,
Underwriters Laboratories, Американын алдыңкы

159
00:17:19,235 --> 00:17:23,277
текшерүү институтунан экинчи корутунду алды.

160
00:17:23,277 --> 00:17:27,440
Алар TÜVдүн өлчөө маанилерин сонун ырасташты.

161
00:17:27,440 --> 00:17:34,280
Кийинки аппарат Австралияга таандык –
LUTEC аталыш сабынын эң жогорусунда турат.

162
00:17:34,280 --> 00:17:41,750
Анын көрсөтүлгөн пайдалуу аракет коэффициенти
1440 пайыз. Дүйнөнүн эң чоң текшерүүчүсү, Société

163
00:17:41,750 --> 00:17:46,112
Générale de Surveillance, бул аппаратты текшерген:

164
00:17:46,112 --> 00:17:50,656
10 ватт киргизип, 145 ватт аласыз.

165
00:17:50,656 --> 00:17:55,940
Бул жерде да 10 ватт киришке кайтарып,
калган болжол менен 135 ваттты колдонсо болот.

166
00:17:55,940 --> 00:18:04,870
Кызыгы, бул электр-электр өзгөрткүч: 10
ватт электр киргизип, 145 ватт электр аласыз.

167
00:18:11,420 --> 00:18:17,160
Мен муну саясатчыларга да
көрсөттүм, анан айтышат: али таанылган эмес.

168
00:18:17,160 --> 00:18:33,220
Кимге көрсөтүлгөнүн азыр интернетте көрсөтөм –
бирок адегенде атын бул жерде баары билген бир мисал.

169
00:18:35,200 --> 00:18:42,629
Расмий илим тарабынан али таанылган эмес, али көңүл бурулган эмес
деп айтылгандыктан, мен азыр дүйнөнүн алдыңкы

170
00:18:42,629 --> 00:18:49,940
изилдөө институттарынын бири болгон
Massachusetts Institute of Technologyден цитата келтирем.

171
00:18:49,940 --> 00:18:55,744
Ал жерде кичинекей жарык чыгаруучу диоддор,
башкача айтканда LEDдер жөнүндө сөз болот:

172
00:18:55,744 --> 00:19:03,537
„Operating Above Unity Efficiency“ – кыргызча, алар 100 пайыздан
жогорку пайдалуу аракет коэффициенти менен иштешет.

173
00:19:03,537 --> 00:19:14,420
Публикацияда пайдалуу аракет коэффициенти η 200 пайыздан ашаары
жазылган – муну MITдин расмий публикациясында окуй аласыз.

174
00:19:14,420 --> 00:19:21,404
Ошондон бери эркин энергия жетиштүү деңгээлде таанылды деп
ойлошубуз керек, анткени TÜV'ден SGS'ке чейинки эң чоң эксперттик

175
00:19:21,404 --> 00:19:26,867
коомдордун корутундулары бар, жана MIT сыяктуу
алдыңкы институттардын тиешелүү жыйынтыктары бар –

176
00:19:26,867 --> 00:19:31,239
чынында, эч кандай күмөн жок деп ойлошубуз керек эле.

177
00:19:31,239 --> 00:19:39,098
Ушул жерден менин өз ишим башталат. Мен бул жерде
алгач бир нече көрсөтмө үлгүлөрдү көрсөтөм, мисалы,

178
00:19:39,098 --> 00:19:43,480
кристалл клеткалар – эч качан бошобогон аккумуляторлор.

179
00:19:43,480 --> 00:19:50,835
Алардан туруктуу түрдө бир нече милливатт алууга болот, эгер
аларды узак убакытка стартер зымы менен кыска туташтырып, анан

180
00:19:50,835 --> 00:19:57,532
зымды алып салып, он беш мүнөт күтсөңүз, кристалл клетка
өзүнөн өзү кайра калыбына келет – башкача айтканда, бул

181
00:19:57,532 --> 00:20:01,787
аккумуляторлор белгилүү бир мааниде эч нерседен кубатталышат.

182
00:20:01,787 --> 00:20:15,240
Аларды Люксембургдагы Ги Хари аттуу кесиптеш жасаган,
ал аларды жөн эле бекер таратат – жүздөгөн үлгүлөрдү.

183
00:20:19,611 --> 00:20:27,520
Бар болгон көптөгөн патенттердин ичинен бирөөнү гана атап өтөлү:
1920-жылдардагы Мюнхен, Тронхейм,

184
00:20:27,520 --> 00:20:36,023
Копенгаген жана Берлин университеттеринде
текшерилген «Кола машинасы» деп аталган аппарат.

185
00:20:36,023 --> 00:20:45,400
1940-жылдары англиялык чалгын кызматы Кола аттуу
ойлоп табуучуну чакырткан; бул тууралуу англиялык чалгын

186
00:20:45,400 --> 00:20:51,667
кызматынын отчеттору бар, интернеттен окууга болот.

187
00:20:51,667 --> 00:20:59,922
Аппарат төрт университетте чыныгы деп ырасталган –
албетте, суроо мында: эмне үчүн эч ким бул тууралуу сүйлөбөйт.

188
00:20:59,922 --> 00:21:09,215
Эмне үчүн, эгер бизде таза энергия бар болсо, бул түгөнбөгөн,
акысыз, абсолюттук экологиялык таза кванттык вакуумдун нөлдүк

189
00:21:09,215 --> 00:21:18,055
энергиясы, эч кандай ден соолукка зыян келтирбеген, жер шарынын
бардык жеринде туруктуу болгон, каалаган жерде агытып

190
00:21:18,055 --> 00:21:27,286
алса болот, жана күнү-түнү толук техникалык ишенимдүүлүк
менен пайдаланууга болот – эмне үчүн бизге эч ким айтпайт?

191
00:21:27,286 --> 00:21:34,583
Бул сүйлөмдү мен чындыгында математик кесиптештеримден укканым
үчүн келтирип жатам, алар менин теориялык иштериме жана тиешелүү

192
00:21:34,583 --> 00:21:38,579
дифференциалдык теңдеменин чечимдерине башында шек келиштирген.

193
00:21:38,579 --> 00:21:40,897
Мен айттым: Анда өзүңүз эсептеп көрүңүз.

194
00:21:40,897 --> 00:21:46,559
Алар ошондой кылышты, жана бир нече жумадан кийин жооп
келди: «Ооба, биз муну кадимки Рунге-Кутта ыкмасы менен

195
00:21:46,559 --> 00:21:50,211
текшердик, сиз толук акысыз – эмне үчүн бизге эч ким айтпайт?»

196
00:21:50,211 --> 00:21:57,117
Мен муну кесиптештеримден көп жолу уккам, жана
албетте, мен ойлоном: эмне үчүн алар

197
00:21:57,117 --> 00:22:04,800
текшергенден кийин үнсүз калышат? Бул да кызыктуу суроо.

198
00:22:04,800 --> 00:22:14,413
Материяны меште күйгүзүүгө болот – бир кесим жыгач ыргытсаңыз,
күйгөндө масса өзгөрөт, E = mc² күчүндө,

199
00:22:14,413 --> 00:22:23,744
массаны энергияга айландырасыз. Бул эффект
канчалык минималдуу экенин Эйнштейн көрсөтөт.

200
00:22:23,744 --> 00:22:29,400
Ал эми мейкиндикти мешке ыргытсаңыз, процесс
албетте башкача көрүнөт – от жагуучу нерсе кармабайсыз.

201
00:22:29,400 --> 00:22:37,893
Бир литр мейкиндикти күйгүзсөңүз, анын ичинде көлөмдүн 45
эселенген электрон массасынын 4-даражасынын жарык ылдамдыгынын

202
00:22:37,893 --> 00:22:45,749
5-даражасына көбөйтүлгөнү, 12ге бөлүнгөн гиперфин структура
константасынын квадратына, Планк аракет кванты 2πге

203
00:22:45,749 --> 00:22:54,539
бөлүнгөн 3-даражага көбөйтүлгөнү – бул жерде да пропорционалдык
фактор, аны менен бир литр көлөмдү «күйгүзүүгө» болот.

204
00:22:54,539 --> 00:23:08,470
Кыскача айтканда: Бир литр көлөмдө ушунчалык көп мегаватт-саат
энергия бар, ааламдын баарынан бир литр алсак да, ал муну

205
00:23:08,470 --> 00:23:17,168
сезбейт – ошентсе да андан өтө көп мегаватт-саат алууга болот

206
00:23:26,360 --> 00:23:36,907
Суроо – муну колдонууга болобу, менин ыкмам ушул
болчу. Бардык формулаларды жана үч эселенген интегралдарды

207
00:23:36,907 --> 00:23:42,941
эсептеп бербей: магнитти же электр зарядын элестетиңиз.

208
00:23:42,941 --> 00:23:50,967
Магнит магнит талаасын пайда кылат, ал талаа жарык ылдамдыгы
менен мейкиндикке тарайт – бул классикалык электродинамиканын

209
00:23:50,967 --> 00:23:58,640
да, салыштырмалуулук теориясынын да жыйынтыгы: магнит
талаасы жана электр талаасы жарык ылдамдыгы менен таралат.

210
00:23:58,640 --> 00:24:04,780
Демек, магнит дайыма талаа пайда кылып,
мейкиндикти дайыма талаа менен толтуруп турат.

211
00:24:04,780 --> 00:24:13,720
Магнит буга энергияны кайдан алат? Ал өзү
бүтпөйт да. Демек, магнит түбөлүк кыймылдаткычпы?

212
00:24:13,720 --> 00:24:18,734
Эгер мейкиндик энергиясы болбосо, ал ошондой
болмок – бирок бул, албетте, акылга сыйбас

213
00:24:18,734 --> 00:24:22,506
нерсе, түбөлүк кыймылдаткыч болушу мүмкүн эмес.

214
00:24:22,506 --> 00:24:28,053
Гейзенберг муну бир жолу мындай деп айткан: магнетизмди мейкиндик
энергиясынын булагы катары колдонуу мүмкүн

215
00:24:28,053 --> 00:24:33,553
болушу керек, бирок «биз илимий акылсыздар муну
жасай албайбыз, бул сырткы адамдардан келиши керек».

216
00:24:33,553 --> 00:24:39,520
Буга мен момундук менен кошумчалайм: бул жерде
бир сырткы адам турат, ал эми мен четтетилгем.

217
00:24:45,680 --> 00:24:53,423
Адегенде муну электростатикалык ыкма менен сынап көрдүм. Идея:
балдар кезинен белгилүү болгондой, пластик сызгычты чүпүрөк

218
00:24:53,423 --> 00:24:57,888
менен сүртсөңүз, аны менен кагаз кыртыштарын көтөрүүгө болот.

219
00:24:57,888 --> 00:25:06,095
Бул күчтү роторго да өткөрүүгө болот. Жогоруда
алюминийден жасалган металл диск бар – арзан болуш

220
00:25:06,095 --> 00:25:11,967
үчүн Ikea картонуна ашканадагы алюминий фольгасы.

221
00:25:11,967 --> 00:25:22,546
Он эки жылдык изилдөөнүн баары толугу менен аялы үнөмдөй алган
үй-бюджет акчасынан каржыланып, профессор

222
00:25:22,546 --> 00:25:33,200
катары жумасына 40тан 50 саатка чейин
иштегендин үстүнө бош убактысында толук жүргүзүлдү.

223
00:25:37,820 --> 00:25:42,902
Ошондуктан IKEA картону жана ашкана фольгасы
абдан ыңгайлуу талаа булагы болуп саналат.

224
00:25:42,902 --> 00:25:52,331
Төмөндө мүмкүн болушунча жеңил болушу керек болгон
алюминий беттерден жасалган ротор жайгашкан. Талаа булагы

225
00:25:52,331 --> 00:25:57,552
роторду сызык кагаз кесиндилерин тарткандай эле тартат.

226
00:25:57,552 --> 00:26:04,597
Ротор канаттары жантайыңкы
тургандыктан, тартуу күчү жантайыңкы багытта жүрөт.

227
00:26:04,597 --> 00:26:11,276
Заряд өтө алсыз болсо, күч роторду көтөрүүгө жетпейт; өтө
күчтүү заряддасаңыз, ротор талаа булагына урунат – бул

228
00:26:11,276 --> 00:26:17,027
жагымсыз, анткени андан кийин жаңы ротор курууга туура келет.

229
00:26:17,027 --> 00:26:22,906
Ал эми ал айлана баштаганга чейин күтсөңүз, баары чексиз
айланат: талаа булагы бир жолу заряддалат, андан кийин ротор

230
00:26:22,906 --> 00:26:27,645
кошумча энергия берүүнүн кереги жок эле чексиз айлана берет.

231
00:26:27,645 --> 00:26:35,249
Биринчи курулган үлгү жогору жагынан талаа булагынан, төмөн
жагынан ашкана фольгасынан жасалган алюминий

232
00:26:35,249 --> 00:26:42,268
ротор канаттарынан туруп, жыгач рамкага
тартылган, баары пенопласт калкымаларга орнотулган.

233
00:26:42,268 --> 00:26:52,932
Атайын иштелип чыккан чектүү элементтер эсептөөлөрүнөн айландыруу
моменти болжол менен 1,2 микроньютон метр менен абдан кичине

234
00:26:52,932 --> 00:27:02,072
экени белгилүү болгондуктан, подшипник өтө сүрүлүүсүз
болушу керек эле – ошондуктан пенопласт калкымалар суу

235
00:27:02,072 --> 00:27:08,560
толтурулган душ кабинасына коюлган. Карасаңыз: ал айланат.

236
00:27:08,560 --> 00:27:18,598
Сынчылар бул классикалык энергия ташуу болушу мүмкүн деп каршы
чыгышты – заряддоо учурунда энергия

237
00:27:18,598 --> 00:27:30,183
электростатикалык заряддалган аба молекулалары аркылуу талаа
булагынан роторго ташылып, аны кыймылга келтирет.

238
00:27:30,183 --> 00:27:51,654
Муну жокко чыгаруу үчүн курулма вакуум камерага
коюлду: абаны соруп алганда, дөңгөлөк дагы деле айланат.

239
00:27:51,654 --> 00:27:58,439
Бирок 1ден 3 миллибарга чейинки жеңил калдык басымда жарык
көрүнүштөр жана айланууга тоскоол болгон

240
00:27:58,439 --> 00:28:05,524
көптөгөн иондор пайда болот – демек, иондор
кыймылдаткыч эмес, тескерисинче, тоскоолдук болуп саналат.

241
00:28:05,524 --> 00:28:12,713
Эгерде соруп улантсак, 10дун минус 5 даражасындагы
миллибарга чейин, башкача айтканда жакшы жогорку вакуумга

242
00:28:12,713 --> 00:28:17,323
жетсек, ион көйгөйү чечилет жана ротор кайра айланат.

243
00:28:17,323 --> 00:28:33,861
Ошондо кесиптештер ар кандай ойлонулган
классикалык түшүндүрүү механизмин толук жокко

244
00:28:33,861 --> 00:28:45,158
чыгарууну талап кылышты – ошондо гана ишенишет.

245
00:28:45,158 --> 00:29:08,631
Муну өлчөө жолу менен далилдөөгө болот: Пикоамперметрлер жана
башка өлчөө техникасы менен берилген электр энергиясы

246
00:29:08,631 --> 00:29:31,920
ротордо өлчөнгөн механикалык энергия менен салыштырылып,
айлануу ылдамдыгына жараша логарифмдик түрдө көрсөтүлдү.

247
00:29:31,920 --> 00:29:44,516
Электрдик керектөө болжол менен 3 нановатт,
механикалык чыгарылыш болжол менен 150 нановатт болгон.

248
00:29:44,516 --> 00:29:52,253
Эркин энергия изилдөө тилинде бул болжол менен
5000ден 5050 пайызга чейинки Over-Unity'ге

249
00:29:52,253 --> 00:29:56,776
туура келет – бирок нановатт диапазонунда гана.

250
00:29:56,776 --> 00:30:06,695
Кызыктуусу: Ansys сыяктуу ондогон миң евро турган коммерциялык
FEM программалары да эсептөөдө өзү иштелип чыккан акысыз

251
00:30:06,695 --> 00:30:17,114
программа менен бирдей жыйынтык берет – демек, коммерциялык
өнөр жай программасы да эркин энергиянын айланышын ырастайт.

252
00:30:17,114 --> 00:30:24,693
Ошентсе да, аны эч ким күтпөйт: Цензура ушунчалык жакшы иштейт.

253
00:30:24,693 --> 00:30:32,326
Бул жыйынтыктар алынган учурда эркин энергия
изилдөө деген нерсе бар экенин эч ким билчү эмес.

254
00:30:32,326 --> 00:30:41,188
Бул коомчулук өзүнөн өзү байланышка чыккандан
кийин гана цензураны биринчи жолу бузууга

255
00:30:41,188 --> 00:30:47,828
мүмкүн болду – алты-сегиз жылдык изилдөөдөн кийин.

256
00:30:47,828 --> 00:31:00,118
Албетте, шектенүүчүлөр да болгон, алар Юпитерде жогорку тартылуу
күчүндө далилдөөнү талап кылышкан, ага жооп

257
00:31:00,118 --> 00:31:11,860
берүү гана керек болчу: Жердеги энергия
көйгөйү азыркы учурда Юпитердегиден маанилүүрөөк.

258
00:31:19,860 --> 00:31:31,648
150 нановатт адамзат үчүн жетиштүүбү?

259
00:31:31,648 --> 00:31:39,841
Албетте, жок – күчтүүрөөк машиналарды иштеп чыгуу
зарыл. Бул экинчи изилдөө бөлүгүнүн себеби болгон.

260
00:31:39,841 --> 00:31:51,705
Лаборатория, кызматкерлер, секретариат же олуттуу бюджет
жок – 2012-жылы жылдык бюджет 428 евро гана болгон, куралдар

261
00:31:51,705 --> 00:31:59,105
жок, машиналар жок – теориялык жактан өнүктүрүү гана калган:

262
00:31:59,105 --> 00:32:12,041
кубаттуу бош энергия конвертери, болжол менен бир-эки
муздаткычтын чоңдугундай, үй чарбасы үчүн болжол менен 10 кВт.

263
00:32:12,041 --> 00:32:18,936
Подвалдагы ушундай аппарат үйлөрдү мейкиндик
энергиясы менен камсыздайт, газ жана электр эсебин талап

264
00:32:18,936 --> 00:32:23,925
кылбайт, жана тиешелүү айлана-чөйрөнүн булганышынсыз.

265
00:32:28,832 --> 00:32:44,723
Салыштыруу үчүн Немис физика коомунун 2060-жылга
чейинки энергия керектөө боюнча статистикасы,

266
00:32:44,723 --> 00:32:54,844
ага башкалар менен катар Shell (1999) да катышкан:

267
00:33:00,281 --> 00:33:13,801
Электр талаалары мейкиндиктеги зор энергияны
эффективдүү пайдалануу үчүн жетиштүү кубаттуулук

268
00:33:13,801 --> 00:33:21,820
тыгыздыгына ээ эмес – бул үчүн магнит талаалары керек.

269
00:33:21,820 --> 00:33:38,369
Ошондуктан Гейзенберг магнитти мүмкүн болгон энергия булагы
катары айткан, электр талаалары жөнүндө эч качан айткан эмес:

270
00:33:38,369 --> 00:33:49,995
Электр талаалары куб метрге 40 Джоулга чейин
берет, магнит талаалары болсо куб метрге

271
00:33:49,995 --> 00:33:57,946
1,6 миллион Джоулга чейин – бул айкын айырма.

272
00:33:57,946 --> 00:34:04,943
Демек, магнит талаасын пайдалануу керек.

273
00:34:04,943 --> 00:34:17,749
Электромагниттик талаадагы фотондун Лагранж оператору
кубаттуу магнит моторуна жолдун баштапкы чекити болгон.

274
00:34:17,749 --> 00:34:42,208
Муну эки кыймылдагы магнит менен эң ачык көрсөтүүгө болот.

275
00:34:42,208 --> 00:34:51,072
Классикалык, статикалык жакындоодо – ар бир электр моторун
чыгарган өндүрүүчү колдонгондой – талаанын чектүү таралуу

276
00:34:51,072 --> 00:35:00,394
ылдамдыгы эске алынбайт жана практикалык жактан чексиз деп кабыл
алынат, анткени күнүмдүк жашоодо жарык ылдамдыгы "дээрлик

277
00:35:00,394 --> 00:35:10,100
чексиз" болуп көрүнөт. Анда жөнөкөй эреже колдонулат: Эки
магнит бири-бирине канчалык жакындашса, күч ошончолук күчтүү.

278
00:35:10,100 --> 00:35:27,969
Ал эми талаанын чыныгы, чектүү таралуу ылдамдыгын – жарык
ылдамдыгын – эсепке алсак, башка көрүнүш пайда болот:

279
00:35:27,969 --> 00:35:38,592
талаа бир магниттен экинчисине жетүү үчүн убакыт «керектейт».

280
00:35:38,592 --> 00:35:46,882
Бирок ушул убакыт ичинде экинчи магнит мындан ары жылып кеткен.

281
00:35:46,882 --> 00:35:53,817
Ошондуктан күч дагы эле баштапкы, кыскараак аралыкка «таасир
этет», ал эми чыныгы аралык буга чейин эле

282
00:35:53,817 --> 00:36:02,599
чоңураак – демек, күч чындыгында классикалык,
энергияны сактаган жакындоо алдын ала айткандан кичине.

283
00:36:02,599 --> 00:36:17,899
Маселе дал ушунда: чектүү таралуу ылдамдыгын эсепке алуу
менен күчтүн классикалык энергия сактоосун «бузууга» болот.

284
00:36:17,899 --> 00:36:23,081
Бул жаңы физика эмес, белгилүү окуу китебиндеги материал –
Ландау/Лифшицте Лиенар-Вихерт потенциалдары

285
00:36:23,081 --> 00:36:29,967
(ретардацияланган потенциалдар) деген аталыш менен
окуса болот, башка стандарттык эмгектерде да белгилүү.

286
00:36:42,496 --> 00:36:50,841
Атка чейин мейкиндикти литрге мегаватт-саат менен
«күйгүзүү» да де Бройл боюнча бар болгон басылмада сүрөттөлгөн.

287
00:36:50,841 --> 00:37:03,744
Демек, бул мурунтан белгилүү, калыптанган физика, ал жөн гана
жаңыча айкалыштырылган – буга чейин эч ким чогултууга

288
00:37:03,744 --> 00:37:18,820
уруксат албаган, эбактан бар болгон бөлүктөрү бар пазл сыяктуу,
же белгилүү тамгаларды гана жаңыча иреттеген ыр сыяктуу.

289
00:37:24,928 --> 00:37:33,425
Дал ушундан улам эч ким калыптанган физикадан бул
билдирүүлөрдү мазмуну боюнча күмөн санай албайт.

290
00:37:33,425 --> 00:37:47,130
Тактап айтканда: эки дене бири-бирине карай жылып
баратса, азайган күч таасир этет; бири-биринен

291
00:37:47,130 --> 00:37:55,725
алыстап баратса, көбөйгөн өз ара аракет күчү таасир этет.

292
00:37:55,725 --> 00:38:11,470
Туура уюлдаштырылган оромо менен магнитти артка-алдыга
термелтсек, уюлдар жакындаганда түртүшөт (азайган

293
00:38:11,470 --> 00:38:30,380
тормоз күчү), алыстаганда кайра түртүшөт (чоңойгон
ылдамдатуу күчү), натыйжада магнит жалпысынан ылдамыраак болот.

294
00:38:33,740 --> 00:38:47,932
Түндүк уюл Түндүк уюлга жакындаганда, жакындашуудагы тормоздук
күч азаят; андан кийин Түштүк уюл Түштүк уюлга

295
00:38:47,932 --> 00:39:01,190
каршы турат, алыстоодогу түртүүчү,
ылдамдатуучу күч чоңоёт – система өзүнөн өзү ылдамдайт.

296
00:39:01,190 --> 00:39:08,556
Бул принцип FPGW теориясы деп аталат: өз ара
аракеттенүү талааларынын аныкталган таралуу ылдамдыгы.

297
00:39:21,079 --> 00:39:34,296
Техникалык долбоорлоо дифференциалдык теңдемелерди талап
кылат, алар башкалардын ичинде Рунге-Кутта ыкмасы менен чечилет.

298
00:39:34,296 --> 00:39:52,165
Башында суралган кесиптештердин эч кимиси жардам
бербегендиктен, теңдемелер өз алдынча иштелип чыгып, чечилди –

299
00:39:52,165 --> 00:40:02,680
кээ бирөөлөр мурун муну чечүү мүмкүн эмес деп айтышкан.

300
00:40:05,271 --> 00:40:22,223
Бир кыйынчылык: эки заряддын же магниттин ортосундагы Кулон же
магниттик күчтөрдө – 1/r² мыйзамы – кадимки пропорционалдык

301
00:40:22,223 --> 00:40:33,756
факторлор кыймылдаган магниттердин чыныгы
траекториялары менен алмаштырылышы керек,

302
00:40:33,756 --> 00:40:41,534
анткени акыркы таралуу ылдамдыгын эске алуу зарыл.

303
00:40:41,534 --> 00:41:00,312
Толук дифференциалдык теңдемени чечсек, пружина аркылуу
байланышкан эки термелүүчү магнит үчүн: акыркы таралуу

304
00:41:00,312 --> 00:41:24,340
ылдамдыгынан улам термелүүлөр өзүнөн өзү күчөйт – амплитудалар
чоңоёт, сырткы энергия берүүсүз эле, мейкиндик энергиясынан.

305
00:41:24,340 --> 00:41:27,928
Туура эмес жөндөөдө амплитудалар тескерисинче кичирейет.

306
00:41:27,928 --> 00:41:38,260
Демек, мейкиндик энергиясы эки багытта тең
классикалык энергияга айланат – толук кандуу энергия формасы.

307
00:41:38,260 --> 00:41:49,048
Ушунун негизинде интернетте кубаттуу мейкиндик энергия конвертери
сунушталды: бургулоочу машинанын өлчөмүндөгү, болжол менен

308
00:41:49,048 --> 00:41:54,641
500 ватт кубаттуулуктагы машина – үй чарбасы үчүн бир кыйла аз.

309
00:41:54,641 --> 00:41:58,577
Бир-эки муздаткычтын өлчөмүндө болсо, болжол
менен 10 кВт өндүрүүгө болот, бул

310
00:41:58,577 --> 00:42:01,569
жылытууга жана электр приборлорун иштетүүгө жетишет.

311
00:42:01,569 --> 00:42:15,247
Атомдук электр станциялар, электр зымдары, мунай жана газ ашыкча
болмок – космостук энергия муну таза жана акысыз камсыздайт.

312
00:42:23,680 --> 00:42:39,698
1891-жылы Никола Тесла Америкалык электр инженерлер
институтунун алдында адамдар космостук энергияны пайдалануу үчүн

313
00:42:39,698 --> 00:42:48,560
«табияттын дөңгөлөктөрүнө» кошула турган убакыт келерин айткан.

314
00:42:48,560 --> 00:42:50,700
Тесла чындыгында космостук энергия
менен иштеген унаа куруп чыккан.

315
00:42:50,700 --> 00:43:04,936
Таанышы Клаус Йебенс (азыр 86 жашта) атасы Генрих Йебенс – ошол
кездеги Германия империялык ойлоп табуучулар башкармалыгынын

316
00:43:04,936 --> 00:43:19,287
жетекчиси – 1930-жылы Америкада Никола Теслага барып, анын
космостук энергия менен иштеген унаасына минип, ал тургай ичиндеги

317
00:43:19,287 --> 00:43:26,384
айнек түтүктөрү бар конвертерди көргөнүн жеке айтып берген.

318
00:43:26,384 --> 00:43:31,994
Мындай айнек түтүктүү конвертердин концепциялары
да, өзүнүн бардык эмгектери да интернетте эркин

319
00:43:31,994 --> 00:43:36,884
жеткиликтүү, толугу менен Open Source катары жарыяланган.

320
00:43:48,865 --> 00:43:58,782
Аны издегендер Google'да «Turtur» деген ат менен ага
таандык эмес окшоштуруучу баракчаларды да табышат.

321
00:43:58,782 --> 00:44:12,151
«Ostfalia» деп башталган жана ал өз колу менен түзгөн баракча
ишенимдүү; ошондой эле www.energiederzukunft.org (Австрияда

322
00:44:12,151 --> 00:44:27,767
Мартин Шайбельхофер тарабынан башкарылат) жана Рур аймагында
доктор доктор Виндельшмидттин космостук энергия викиси бар.

323
00:44:27,767 --> 00:44:45,103
Ostfalia баракчасында жүздөгөн бет илимий
публикациялар эки тилде (немис/англис) эркин жүктөө үчүн даяр.

324
00:44:47,992 --> 00:44:53,995
Бул публикацияларга карабастан: коомдук
үнсүздүк, кээде ал тургай шарлатандык деген айыптоо.

325
00:44:53,995 --> 00:45:09,220
Буга көптөгөн эл аралык эксперттик баа берүүлөр каршы турат: Жорж
Вашингтон университетинин профессору Нагель (мурдагы АКШ

326
00:45:09,220 --> 00:45:20,451
армиясынын офицери, азыр окутуучу жана
изилдөөчү) иш кагаздарын карап чыккандан кийин эле:

327
00:45:20,451 --> 00:45:27,359
«Проф. Turtur ranks with the best.» деп жазат.

328
00:45:27,359 --> 00:45:48,540
Бразилиядагы Блуменау университетинин
кесиптеши да алдыңкы ролду ырастайт.

329
00:45:48,540 --> 00:46:04,288
Жапониялык Такааки Муша ушунчалык таасирленгендиктен, ал эркин
энергия жөнүндөгү китеп бөлүмүн жазууга катышууга көндүрдү.

330
00:46:04,288 --> 00:46:17,992
Пекиндеги Кытай Илимдер академиясынын профессору Вушу Жанг мындай
деп жазат: „In Western Europe, Prof. Turtur is a leading

331
00:46:17,992 --> 00:46:31,111
Scientist in ZPE Research, for he did excellent work.“
Ушуга окшош пикирди Польша Илимдер академиясы да билдирет.

332
00:46:31,111 --> 00:46:40,136
Башка эксперттик корутундулар Эйндховен техникалык
университетинен, ошондой эле Кореянын улуттук метрология

333
00:46:40,136 --> 00:46:47,728
институтунан келип түшкөн, анын директору
„адамзат үчүн үмүттүн жаңы жарыгы“ жөнүндө айтат

334
00:46:47,728 --> 00:46:52,087
– жалпысынан онго жакын ушундай корутундулар.

335
00:46:52,087 --> 00:47:04,428
Саясат да бул темага туш болду.

336
00:47:04,428 --> 00:47:25,639
Федералдык канцлер Ангела Меркелге онлайн-жарандык
суроолор рубрикасы аркылуу Уонничек мырза төмөнкү,

337
00:47:25,639 --> 00:47:36,760
бул жерде сөзмө-сөз келтирилген кайрылууну жөнөттү:

338
00:47:36,760 --> 00:47:43,185
„Урматтуу Меркел ханым, бир жылдан ашык убакыттан бери мен
Остфалия жогорку мектебинде профессор доктор

339
00:47:43,185 --> 00:47:49,580
Клаус В. Туртур тарабынан далилденген
космостук энергия теориялары менен алектенип келем.

340
00:47:53,720 --> 00:48:01,733
Мен conspiracy теорияларына көп
ишенбегендиктен, бул маселе боюнча абдан так изилдеп жатам.

341
00:48:01,733 --> 00:48:09,647
Толук негиз менен төмөнкү суроону берүүгө батынам: эгер биз таза
жана акысыз энергия өндүрүү технологиясына ээ болсок,

342
00:48:09,647 --> 00:48:17,177
эмне үчүн энергетика тармагынын коммерциялык
продуктуларына миллиарддаган салык акчаларын салып жатабыз?

343
00:48:17,177 --> 00:48:25,977
Федералдык өкмөт бул тармакта патенттерди сатып
алып жатканы далилденген, ийгиликтүү бүткөрүлгөн

344
00:48:25,977 --> 00:48:32,060
генераторлору бар адамдар түн ичинде жок болушат.

345
00:48:35,872 --> 00:48:40,297
Никола Тесла 70 жылдан ашык убакыт мурун
унаалар космостун абалдык энергиясынан чексиз

346
00:48:40,297 --> 00:48:42,990
кыймылга келтирилиши мүмкүн экенин далилдеген.

347
00:48:42,990 --> 00:48:49,260
Чоң генераторлор отунсуз эле бир нече чарба аймактарын
мегаватт деңгээлинде камсыздай алышат, ал эми зымсыз.

348
00:48:49,260 --> 00:48:54,772
Биз салык төлөөчүлөрдүн акчасы менен андан да маанисиз
долбоорлорду каржылап жатабыз. Албетте, бул энергия

349
00:48:54,772 --> 00:49:01,152
булагын да салыкка тартууга болот, ошондо көмүр жана
атом энергиясы менен айлана-чөйрөгө зыян келтирбейбиз.»

350
00:49:01,152 --> 00:49:16,020


351
00:49:22,496 --> 00:49:31,140
Меркел айымдын кызматкерлеринин Федералдык канцлердин
атынан берген жообу маңызы боюнча төмөнкүдөй болду:

352
00:49:31,140 --> 00:49:49,205
Көп жылдардан бери космостук энергия феномени талкууланып
келе жатат, бирок бүгүнкү күнгө чейин андан пайдалуу энергия

353
00:49:49,205 --> 00:49:59,520
алууга боло тургандыгынын бекем жана жалпы таанылган далили жок.

354
00:49:59,520 --> 00:50:06,573
Илим бул далилди келтирбейинче, Федералдык
өкмөт салттуу энергетикалык технологияларды

355
00:50:06,573 --> 00:50:10,814
өнүктүрүүнү чоң жигердүүлүк менен улантат.

356
00:50:10,814 --> 00:50:16,704
Кол койгон: Федералдык өкмөттүн басма сөз жана маалымат кызматы.

357
00:50:16,704 --> 00:50:32,246
Окуучулардын ачык каттарынын арасында Ханс-Вернер С.
мырза биринчи болуп мындай деп жазат: «Ооба, ушундай

358
00:50:32,246 --> 00:50:40,264
нерселер менен азыр коомчулукка чыгууга убакыт келди.

359
00:50:40,264 --> 00:50:48,738
Мен жана үй-бүлөм эркин энергияны көптөн бери колдонуп келебиз,
бирок муну ачыкка чыгарган эмеспиз жана

360
00:50:48,738 --> 00:50:58,816
дайыма коомдук тармактан да бир аз алып турчубуз.
Менде азыркыга чейин өтө көп адам өлтүрүлдү.»

361
00:50:58,816 --> 00:51:20,080
Дагы бир жоопсуз калган суроо жана тема боюнча
Бундестаг петициясы тууралуу доклад андан кийин сөз болот.

362
00:51:20,080 --> 00:51:35,657
«Өлтүрүлгөндөр» тууралуу айтылган сөзгө байланыштуу: PES-Wiki
«Suppression» бөлүмүндө мейкиндик энергиясын изилдөөчүлөрдү басуу

363
00:51:35,657 --> 00:51:49,344
боюнча көптөгөн фактыларды келтирет, анын ичинде 2007-жылдагы
статистика: өлтүрүлгөндөр менен дайынсыз жоголгондордун

364
00:51:49,344 --> 00:52:04,180
саны, тиешелүү расмий органдар жана сатып алынган,
жоголгон же жашыруун сакталган патенттердин саны көрсөтүлгөн.

365
00:52:16,700 --> 00:52:28,991
Ошондой эле альтернативдик энергия булактары/мейкиндик
энергиясы боюнча Бундестаг петициясы да берилген.

366
00:52:28,991 --> 00:53:38,235
Жооп адегенде кабыл алынганын ырастап, андан ары текшерүү жолун
тиешелүү федералдык министрликтин корутундусу аркылуу сүрөттөгөн.

367
00:53:38,235 --> 00:53:46,953
Бирок аягында мындай деп айтылган: «Жогоруда айтылган
ойлордун негизинде, сиздин сунушуңузду интернет баракчада

368
00:53:46,953 --> 00:53:51,455
жарыялоо өтүнүчүңүз, тилекке каршы, канааттандырылбады.»

369
00:53:51,455 --> 00:54:07,800
Таза энергия жалпы коомдук
кызыкчылыктагы иш катары каралбайт окшойт.

370
00:54:07,800 --> 00:54:14,044
2011-жылдын 2-майынан бери өз изилдөөбү токтоп
турат, анткени теориялык жактан иштелип

371
00:54:14,044 --> 00:54:19,680
чыккан аппаратты иш жүзүндө куруу мүмкүнчүлүгү жок.

372
00:54:19,680 --> 00:54:32,338
Жасалма нерселер да таралууда: «профессор Туртурдун эркин энергия
конвертери» деп аталган нерсе интернетте анын

373
00:54:32,338 --> 00:54:43,940
дарегин байланыш катары жаңылыш көрсөтөт;
жооптуу адам изилдегенге карабастан жооп бербейт.

374
00:54:43,940 --> 00:55:05,254
Мындан тышкары жалаа жабуучу барак бар – мурун
«Esowatch», азыр интернет-кылмыш үчүн сот аркылуу жабылган,

375
00:55:05,254 --> 00:55:17,654
бирок эски мазмун «PSIRAM» деген жаңы ат менен улантылууда.

376
00:55:17,654 --> 00:55:37,449
Өз иштерине каршы багытталган «экспертиза» жакындан
караганда дал ушул булактан алынган плагиат болуп

377
00:55:37,449 --> 00:55:50,580
чыкты – ушуга окшош айыптоолордо бул үлгү көп кайталанат.

378
00:55:50,580 --> 00:56:04,413
Жыйынтыктап, кайрадан Гейзенбергдин цитатасынын ордуна, Макс
Планктын сөзүн келтирейин: «Жаңы илимий чындык анын каршылаштары

379
00:56:04,413 --> 00:56:16,032
ишендирилип, өздөрүн үйрөтүлдү деп жарыялашы менен
эмес, алардын акырындап кырылып, өсүп келе жаткан муун

380
00:56:16,032 --> 00:56:23,840
чындык менен башынан эле тааныш болушу аркылуу орнойт.»

381
00:56:32,140 --> 00:56:40,212
Жана дагы эки сөз: Махатма Ганди айткан дешет:
«Адегенде алар сени көз жаздымында калтырышат, анан сени

382
00:56:40,212 --> 00:56:45,180
күлүшөт, анан сага каршы күрөшүшөт, анан сен жеңишке жетесиң.»

383
00:56:45,180 --> 00:56:53,580
Үчүнчү баскычка жеткен адам эмне дей алат:
Жакында жеңишке, эркин энергиянын жакында ачылышына.

384
00:57:05,339 --> 00:57:09,163
Рахмат!

385
00:57:25,500 --> 00:57:32,357
«Бул сонун! Рахмат! Бул чындап сонун!

386
00:57:32,357 --> 00:57:40,960
Рахмат! Рахмат! Рахмат!» Эгер мага жакшылык
кылгыңыз келсе, аны жөн эле айтып берсеңиз болот.

387
00:57:40,960 --> 00:57:47,320
Эгер бардык адамдар эркин энергияны
колдонууга болорун билсе, изилдөө дагы мүмкүн болот.

388
00:57:47,320 --> 00:57:53,640
Адамдар бул иштей турганын, ушундай аппараттарды курууга
болорун көрсө, критикалык масса сыяктуу нерсе пайда болот.

389
00:57:53,640 --> 00:58:00,920
Ошентип, аны айтып бериңиз, айтып бериңиз, айтып бериңиз –
ошондо бул аппараттарды да курууга мүмкүн болот. Рахмат!

390
00:58:06,848 --> 00:58:10,624
Келечекке мына ушундай жарык көрүнүш үчүн чын жүрөктөн рахмат.

391
00:58:10,624 --> 00:58:15,471
Муну айтып берүүгө мүмкүнчүлүк бергениңиз үчүн
чын жүрөктөн рахмат. Бул сонун форум

392
00:58:15,471 --> 00:58:19,580
уюштурулганы үчүн абдан чоң, жылуу, чын жүрөктөн рахмат.

393
00:58:29,120 --> 00:58:29,200


394
00:58:29,200 --> 00:58:29,220