1
00:00:00,000 --> 00:00:00,200


2
00:00:00,200 --> 00:00:10,041
2026 թվականի ապրիլին Կլիմայի համաշխարհային խորհրդի (IPCC) 44
գիտնականներ հրապարակում արեցին, որում նախկին սցենարը՝ այսպես

3
00:00:10,041 --> 00:00:15,801
կոչված SSP5-8.5-ը, գնահատվեց որպես անհավանական և ոչ իրատեսական։

4
00:00:15,801 --> 00:00:23,260
Այս սցենարը ելնում է բացարձակապես անիրատեսական նախադրյալներից և
կանխատեսում է CO₂ արտանետումներ, որոնք կհանգեցնեն

5
00:00:23,260 --> 00:00:30,875
գլոբալ ջերմաստիճանի բարձրացմանը 3-5 աստիճան
Ցելսիուսի սահմաններում, եթե արմատական միջոցներ չձեռնարկվեն։

6
00:00:30,875 --> 00:00:38,857
Գերմանացի քաղաքական գործիչ, քիմիկոս, գրքերի հեղինակ և մենեջեր
Ֆրից Ֆարենհոլտը այս սցենարը անվանում է «ի սկզբանե անհեթեթ»։

7
00:00:38,857 --> 00:00:44,911
Այսպես, 2025 թվականի սկզբին Կլիմայի համաշխարհային
խորհրդին ներկայացվեց հակափորձաքննություն, որը 2026 թվականի

8
00:00:44,911 --> 00:00:49,050
ապրիլին, մեկ տարուց ավելի ստուգումից հետո, ստացավ հաստատում։

9
00:00:49,050 --> 00:00:58,053
Նոր սցենարը կանխատեսում է ջերմաստիճանի
բարձրացում 2100 թվականին ընդամենը 2,56 աստիճանով։

10
00:00:58,053 --> 00:01:05,180
Ջերմաստիճանի բարձրացումները միշտ հաշվարկվում են 1860 թվականի
նկատմամբ, այսինքն՝ ինդուստրացումից ԱՌԱՋ ընկած ժամանակաշրջանի։

11
00:01:05,180 --> 00:01:11,424
Այսօր մենք ունենք միջին ջերմաստիճանի բարձրացում
մոտ 1,5 աստիճանով՝ համեմատած այն ժամանակվա հետ։

12
00:01:11,424 --> 00:01:18,486
Ըստ այս սցենարի՝ հետևաբար հաջորդ 100
տարիներին կավելանա ընդամենը մեկ աստիճան։

13
00:01:18,486 --> 00:01:23,840
Մարդածին CO₂-ի պատճառով առաջացած կլիմայի տաքացումը վիճելի է։

14
00:01:23,840 --> 00:01:29,632
Այլ տեսություններ հիմնականում ելնում են նրանից, որ
Երկիրը տաքանում է արևային ակտիվության բարձրացման պատճառով։

15
00:01:29,632 --> 00:01:36,588
Սակայն անկախ նրանից՝ մարդածին CO₂ է, թե արևային ակտիվություն,
գլոբալ ջերմաստիճանների հետագա բարձրացումը 1°

16
00:01:36,588 --> 00:01:44,378
Ցելսիուսով հաջորդ 100 տարիներին ընդհանուր
առմամբ համարվում է «ոչ կրիտիկական» և «կառավարելի»։

17
00:01:44,378 --> 00:01:49,662
Ֆարենհոլտը կարծում է, որ այժմ յուրաքանչյուրը
կարող է տեսնել, որ բնությունը և մարդը այս դեպքում

18
00:01:49,662 --> 00:01:53,189
կարող են հարմարվել դրան, և «աղետը չեղարկված է»։

19
00:01:53,189 --> 00:02:00,920
Նա խոսքը բերանում չի պահում և ասում է, որ կլիմայի
գիտնականները, որոնց ներկայումս լսում են, «փակ խումբ են, որը

20
00:02:00,920 --> 00:02:04,575
դրամաշնորհների համար թույլ է տվել իրեն կոռումպացվել»։

21
00:02:04,575 --> 00:02:10,935
Յուրաքանչյուրը, ով հակադրվել է կլիմայի նարատիվին,
դուրս է հանվել խաղից և նստեցվել տուգանային նստարանին։

22
00:02:10,935 --> 00:02:14,044
Այդպես է եղել նաև ինքը՝ Ֆարենհոլտի հետ։

23
00:02:14,044 --> 00:02:21,794
Ինչ վերաբերում է Գերմանիային. այն արտադրում է
ընդամենը 1,5 %-ը համաշխարհային CO₂ արտանետումների։

24
00:02:21,794 --> 00:02:30,255
Անկախ դրանից, սակայն, Գերմանիայում իրականացված և խոստացված
բազմաթիվ արգելքներ ու պարտադրանքներ շարունակվում են հետապնդվել։

25
00:02:30,255 --> 00:02:35,043
Ընդհանուր առմամբ, դա եվրոպական միությունում
հանգեցնում է նրան, որ ոչ միայն գերմանական, այլև ամբողջ

26
00:02:35,043 --> 00:02:37,977
տնտեսությունը Եվրոպայում շարունակում է ապամոնտաժվել։

27
00:02:37,977 --> 00:02:43,308
Ֆարենհոլտը պահանջում է՝ այլևս չդադարեցնել ածխային
էլեկտրակայանների աշխատանքը, չարգելել ներքին այրման

28
00:02:43,308 --> 00:02:47,084
շարժիչները, վերացնել ջեռուցման մասին օրենքը և CO₂ վճարները։

29
00:02:47,084 --> 00:02:55,531
Գերմանիայի Սահմանադրական դատարանը իր որոշումը, որով
Գերմանիայում բոլոր արտանետումները պետք է զրոյի հասցվեն, հիմնել

30
00:02:55,531 --> 00:02:59,940
է հենց 8.5 սցենարի վրա, որը այժմ հերքվել է որպես անհիմն։

31
00:02:59,940 --> 00:03:04,408
Ոչ մի հակառակ ձայն չի լսվել, ոչ մի
այլընտրանքային սցենար չի դիտարկվել։

32
00:03:04,408 --> 00:03:06,665
Այստեղ նույնպես պետք է ուղղումներ կատարվեն։

33
00:03:06,665 --> 00:03:15,365
Պահանջվում է հրապարակային բանավեճ, որը վերագնահատի
ընթացիկ փաստերը և դադարեցնի տնտեսության ոչնչացումը։

34
00:03:15,365 --> 00:03:23,722
Փորձարարական ֆիզիկայի պատվավոր պրոֆեսոր դոկտոր Գերտ
Գանտեֆյորը Nius-ին տված հարցազրույցում անկեղծորեն ասում է.

35
00:03:23,722 --> 00:03:28,673
CO₂-ի խնդիրը 8.5 սցենարում առևանգվել է գաղափարախոսների կողմից։

36
00:03:28,673 --> 00:03:35,215
Խոսքը գնում է հասարակությունը արմատապես փոխելու
մասին՝ այսօրվա սոցիալական շուկայական տնտեսությունից

37
00:03:35,215 --> 00:03:39,483
հեռու՝ դեպի էկո-սոցիալիզմ և «պլանային տնտեսություն»։

38
00:03:39,483 --> 00:03:46,098
Այս գաղափարախոսները դա ներկայացրել են կրոնի նման ձևով. «Մենք
գիտականորեն հաշվարկել ենք կանխատեսումը, եթե

39
00:03:46,098 --> 00:03:53,126
դուք չապրեք այնպես, ինչպես մենք ենք ձեզ
հրահանգում, ապա դա վատ կավարտվի, որովհետև դուք կայրվեք»։

40
00:03:53,126 --> 00:04:00,413
Նրանք, ովքեր օգտագործել են աշխարհի վերջի կանխատեսումները,
ցանկացել են իշխանություն ձեռք բերել և դրա հետ մեկտեղ հարստանալ։

41
00:04:00,413 --> 00:04:05,176
Բայց ինչպիսի՞ն է իրավիճակը հանրային
քննարկման մեջ։ – Այստեղ մեռյալ լռություն է տիրում։

42
00:04:05,176 --> 00:04:14,096
Լրատվամիջոցները երկար տարիներ օգտագործել են կլիմայի
թեման՝ վախ և խուճապ տարածելու համար – այժմ լռում են։

43
00:04:14,096 --> 00:04:19,820
Դա ցույց է տալիս, որ կլիմայական խուճապի իրական
ղեկավարները դեռ իրենց նպատակը տեսադաշտից դուրս չեն հանել։

44
00:04:19,820 --> 00:04:24,818
Աղոթքի անիվի պես տարածվում է վախը կլիմայական
էսկալացիայի շուրջ, և կլիմայական նպատակները

45
00:04:24,818 --> 00:04:28,443
բնակչության ենթագիտակցության մեջ են ծրագրավորվում։

46
00:04:28,443 --> 00:04:33,960
8,5 կլիմայական սցենարը պետք է ենթարկվի
ստուգման՝ ինչպես քաղաքականության մեջ, այնպես էլ

47
00:04:33,960 --> 00:04:38,656
դպրոցներում, համալսարաններում և հանրային բանավեճում։

48
00:04:38,656 --> 00:04:45,525
Այժմ անկեղծ կլիմայական գիտնականները պետք է
բացահայտ քննարկեն նոր հայտնագործությունները։

49
00:04:45,525 --> 00:04:49,585
Քաղաքականությունը և արդարադատությունը պետք
է զբաղվեն դրանով և ստուգեն, թե ինչ

50
00:04:49,585 --> 00:04:52,663
հետևանքներ են դրանից բխում իրենց որոշումների համար։

51
00:04:52,663 --> 00:04:59,609
Եվ նրանք, ովքեր հարստացել են այս կործանարար
գործով, պետք է պատասխանատվության ենթարկվեն։

52
00:04:59,609 --> 00:05:07,106
Ապօրինի ձեռք բերված միլիարդավոր շահույթները պետք
է հետ պահանջվեն և վերադարձվեն խաբված ժողովրդին։

53
00:05:07,106 --> 00:05:12,167
Ֆրից Ֆարենհոլթի և դոկտոր Գերտ Գանտեֆյորի հետ
երկու հարցազրույցները կգտնեք հաղորդման ներքևում

54
00:05:12,167 --> 00:05:14,862
գտնվող կապույտ տեղեկատվական վահանակի հղումներով։