1
00:00:00,000 --> 00:00:00,200


2
00:00:00,200 --> 00:00:07,687
Na Apríli 2026, bato ya siansi 44 ya Lisangá ya Mokili mpo na
Klima (IPCC) basalaki ebimiseli moko, oyo

3
00:00:07,687 --> 00:00:15,801
elakisaki ete scénario ya kala, oyo ebéngami SSP5-8.5,
ezalaki na likanisi ya kokoka te mpe ya solo te.

4
00:00:15,801 --> 00:00:23,258
Scénario oyo ebandaka na makambo oyo ezali ya solo te mpe
elakisaka émissions ya CO₂ oyo ekoki kosala

5
00:00:23,258 --> 00:00:30,875
ete molungé ya mokili komata kati ya 3-5 degrés
Celsius, soki bakosala makambo ya makasi te.

6
00:00:30,875 --> 00:00:38,857
Mopolitiki ya Allemagne, chimiste, mokomi ya búku mpe mokambi
Fritz Vahrenholt abéngaka scénario oyo «absurde banda ebandeli».

7
00:00:38,857 --> 00:00:44,990
Yango wana, etatoli ya kokabwana etindamaki na ebandeli ya
2025 na Lisangá ya Mokili mpo na Klima, oyo na Apríli

8
00:00:44,990 --> 00:00:49,050
2026, nsima ya mobu koleka ya botatoli, ezalaki na ndingisa.

9
00:00:49,050 --> 00:00:58,053
Scénario ya sika elakisaka bomata ya
molungé na mobu 2100 ya sé 2,56 degrés.

10
00:00:58,053 --> 00:01:05,180
Bomata ya molungé ezalaka ntango nyonso na mobu
1860, elingi koloba ntango YA liboso ya industrie.

11
00:01:05,180 --> 00:01:11,424
Lelo tozali na bomata ya molungé ya
pene na 1,5 degrés na ndenge ya kala.

12
00:01:11,424 --> 00:01:18,486
Na ndenge ya scénario oyo, na mibú 100
oyo ezali koya, ekobakisa sé degré moko.

13
00:01:18,486 --> 00:01:23,840
Molungé ya klima oyo CO₂ ya bato
esalaka ezali na bokeseni ya makanisi.

14
00:01:23,840 --> 00:01:29,632
Bakanisi mosusu, mingi mingi, bazali kolakisa ete
mokili ezali komata molungé mpo na makasi ya moi.

15
00:01:29,632 --> 00:01:36,359
Kasi, ezala CO₂ ya bato to makasi ya moi, bomata mosusu ya
molungé ya mokili ya 1° Celsius na mibú 100

16
00:01:36,359 --> 00:01:44,378
oyo ezali koya ezalaka na ndenge ya bonkoko
lokola «ezali na likambo te» mpe «ekoki kokambama».

17
00:01:44,378 --> 00:01:49,718
Vahrenholt alobi ete sikoyo moto nyonso akoki
komona ete nature mpe bato bakoki komibongisa mpo

18
00:01:49,718 --> 00:01:53,189
na yango mpe ete «likambo ya mpasi ebimisami».

19
00:01:53,189 --> 00:02:00,751
Azali koloba polele te, alobi ete banganga ya siansi
ya klima oyo bazali koyoka sikoyo, bazali «lingomba

20
00:02:00,751 --> 00:02:04,575
ya kokanga, oyo emibebisaki mpo na mbongo ya lisungi».

21
00:02:04,575 --> 00:02:10,935
Mosusu nyonso oyo aboyaki lisolo ya klima,
bakataki ye na lisano mpe batyaki ye na kiti ya etumbu.

22
00:02:10,935 --> 00:02:14,044
Yango nde esalemaki mpe na Vahrenholt moko.

23
00:02:14,044 --> 00:02:21,794
Na ntina ya Allemagne: ezali kobimisa kaka
1,5 % ya mbindo ya CO₂ ya mokili mobimba.

24
00:02:21,794 --> 00:02:30,255
Atako bongo, mibeko mpe bopekisi ebele oyo esalemi
mpe oyo elakisami na Allemagne ezali kaka kolandama.

25
00:02:30,255 --> 00:02:35,191
Na mobimba, yango na lisangá ya Erópa esalaka
ete esika ya kobebisa kaka ekonomí ya Allemagne te,

26
00:02:35,191 --> 00:02:37,977
kasi ekonomí mobimba ya Erópa ezali kobebisama.

27
00:02:37,977 --> 00:02:43,537
Vahrenholt atindi: koboma lisusu te ba usine
ya makala, kopekisa te ba motɛlɛ ya kofina,

28
00:02:43,537 --> 00:02:47,084
longola mobeko ya chauffage mpe mbongo ya CO₂.

29
00:02:47,084 --> 00:02:53,908
Tribinale ya Leta ya Allemagne esungaki likambo na yango, ete
mbindo nyonso na Allemagne ekita tii na

30
00:02:53,908 --> 00:02:59,940
ZERO, likambo yango ezalaki na likanisi ya 8.5,
oyo sikoyo emonisami ete ezali ya solo te:

31
00:02:59,940 --> 00:03:04,408
Bayokaki bato ya kokabwana te, batálaki likanisi mosusu te.

32
00:03:04,408 --> 00:03:06,665
Awa mpe esengeli kobongisa.

33
00:03:06,665 --> 00:03:15,365
Esengami lisolo ya bato nyonso, oyo ekotalela lisusu
makambo ya solo ya sikoyo mpe ekosukisa kobebisa ekonomí.

34
00:03:15,365 --> 00:03:23,722
Professeur émérite ya fiziki ya expérimentation Dr.
Gert Ganteför alobi yango na interview na Nius polele:

35
00:03:23,722 --> 00:03:28,673
Likambo ya CO₂ na likanisi 8.5 ekiaki bato ya makanisi:

36
00:03:28,673 --> 00:03:35,028
Likambo ezali ya kobongola sosiete mobimba –
longwa na économie sociale de marché ya lelo mpe

37
00:03:35,028 --> 00:03:39,483
kokende na éco-socialisme mpe « économie planifiée ».

38
00:03:39,483 --> 00:03:47,915
Ba idéologues oyo bazalaki kolakisa yango lokola na lingomba: «
Tozali na prognostique oyo tobalaki na siansi, soki bovébami

39
00:03:47,915 --> 00:03:53,126
te ndenge tozali kolakisa bino, ekosuka mabe, mpo bokozikaka! »

40
00:03:53,126 --> 00:04:00,413
Ba oyo basalelaki ba prognostiques ya suka ya mokili
bazalaki koluka kozwa bokonzi mpe komibongisa na yango.

41
00:04:00,413 --> 00:04:05,176
Kasi ndenge nini ezali na lisolo ya
bato nyonso? – Awa kimya mobimba ezali.

42
00:04:05,176 --> 00:04:14,096
Ba médias basalelaki sujet ya climat na boumbu ya mibula mingi
mpo kopanza bobangi mpe mobulungano – sikoyo bazali kokimya.

43
00:04:14,096 --> 00:04:19,820
Yango ezali kolakisa ete ba motindo ya solo ya panique ya
climat bazali nanu kokitisa mokano na bango na miso te.

44
00:04:19,820 --> 00:04:24,827
Lokola libondeli ya kozongelama, bobangi ya kokola
ya climat ezali kopanzama mpe ba objectifs ya

45
00:04:24,827 --> 00:04:28,443
climat ya bato ezali kokomama na subconscious na bango.

46
00:04:28,443 --> 00:04:38,656
Scénario ya climat ya 8,5 esengeli kotalelama – na politiki lokola
mpe na ba écoles, ba universités mpe na lisolo ya bato nyonso.

47
00:04:38,656 --> 00:04:45,525
Sikoyo ba scientifiques ya climat ya solo
basengeli kosolola polele na ba boyebi ya sika.

48
00:04:45,525 --> 00:04:52,663
Politiki mpe justice esengeli kotalela yango mpe kotala nini
ba conséquences na yango ezali mpo na ba décisions na bango.

49
00:04:52,663 --> 00:04:59,609
Mpe ba oyo bomibongisaki na mombongo ya mabe
oyo, esengeli komemama mpo na kozwa responsabilité!

50
00:04:59,609 --> 00:05:07,106
Ba bénéfices ya milliards oyo bazwaki na ndenge ya mabe esengeli
kozongisama mpe kozongisama na bato oyo basalamaki lokuta.

51
00:05:07,106 --> 00:05:12,248
Ba interview mibale ya Fritz Vahrenholt na Dr. Gert Ganteför
ozali kokuta yango na ba liens oyo ezali na kati ya boîte

52
00:05:12,248 --> 00:05:14,862
ya informasi ya langi ya bule oyo ezali na nse ya emission.

